gubernia mohylewska

Przynależność administracyjna

Herb guberni mohylewskiej Gubernia mohylewska graniczy na połnocy z witebską; na wschodzie z smoleńską; na południe i południowym wschodzie z czernihowską; na zachodzie z gubernią mińską. Pod względem administracyjnym mohylewska gubernia jest rozdzielona na 11 powiatów: mohylewski, bychowski, czausowski, czerykowski, homelski, horecki, klimowicki, mścisławski, orszański, rohaczewski i sieński. Miasto gubernialne - Mohylew.

Mapa guberni mohylewskiej

Gubernia mohylewska - powiaty i większe miasta i miasteczka

Historia

Gubernia mohylewska, jedna z guberni zachodnich cesarstwa rosyjskiego, w ostatnich czasach Rzeczypospolitej stanowiła wschodnie pogranicze Litwy. Znaczną cześć guberni stanowiło niegdyś księstwo mścisławskie. Od czasów Olgierda księstwo to należało do Litwy. Następnie z księstwa tego uformowano województwo mścisławskie. W 1772 za pierwszego podziała Rzeczypospolitej, z przyłączonych do Imperium Rosyjskie województw mścisławskiego, połockiego i witebskiego utworzone były dwa namiestnictwa: mohylewskie i połockie. Gubernia mohylewska dzieliła się na 4 prowincye: orszańską, rohaczewską, mścisławską i mohylewską.

W 1776 gubernia otrzymała nową organizacyą. Wówczas Mohylew został miastem gubernialnem, a Czausy, Stary Bychów, Orsza, Babinowicze, Kopyś, Sienno, Mścisław, Czeryków, Klimowicze, Rohaczew i Bielica — miastami powiatowemi. Cesarz Paweł I w 1797 z namiestnictw mohylewskiego i połockiego rozkazał utworzyć jedne gubernią białoruską, z miastem gubernialnem Witebskiem, do składa której wszedł Mohylew jako miasto powiatowe; w 1801 r. z rozkazu cesarza Aleksandra I przywróconą była mohylewska gubernia. Ostateczne zmiany nastąpiły przez przyłączenie w 1840 powiata babinowieckiego do orszańskiego, oraz w 1863 powiata kopyskiego do horeckiego.

Ludność

W 1777 roku było w mohylewskiej guberni 662 500 mieszkance; w 1846 ludność wynosiła 860 410 dusz; w 1850 wzrosła do 882 565 dusz. Podług pochodzenia ludność składa się z krajowców Białorusinów (potomków dawnych Krywiczów i Radomiczów), z wychodców z Litwy, Polski, Wielkorossyan, tudzież z żydów, niemców i niewielkiej liczby cyganów. Liczba katolików dochodzi do 50 000, żydów do 200 000. Starowierców jest 16 753.

Włościan jest 844 281. Do liczby włościan ukazem z 1865 roku zaliczono i b. szlachtę drobną, tak zw. zaściankową lub jednodworców, w liczbie 37 606 dusz. Szlachta ta da się podzielić na dwie grupy: wschodnią, osiadłą nad Sożą, przeważnie prawosławną, i zachodnią nad Drucią, katolicką. Z ogólnej liczby b. szlachty jest 21 132 prawosławnych i 16 473 katolików (nad Sożą - 19 491 praw. i 5 987 kat., nad Drucią - 1 741 prawosł. i 10 447 katol.). Językiem ogólnie przez włościan i mieszczan używanym jest narzecze białoruskie. Narzecze to było niegdyś używane na dworze książąt litewskich oraz w aktach sądowych; w niem spisano najpierw statut litewski.

Pod względem kościelnym katolickim gubernia mohylewska dzieli się na 7 dekanatów: mohylewsko-horecki, rohaczewsko-bychowski, homelski czyli bielicki, klimowicko-mścisławski, czerykowsko-czausowski, orszański i sieński. Parafij posiada 30. Wiernych w 1879 roku było 34 414.

Gubernia mohylewska
Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, Tom VI, 1885 r.

Wiadomości:

Рядом с а/г Горы Краснопольского района есть кладбище? Ищу сведения о захоронениях с фамилией Терновы. Из известных мне - Тернов Фёдор Григорьевич (1868-1928), по известным данным похоронен рядом с д. Горы, где родился и жил. Предположительно, могут быть захоронены Василий Григорьевич Тернов и Ермолай Григорьевич Тернов (был выслан около 1937 года, но место упокоения неизвестно)... > > >
Ищу сведения о фамилиях Китиковы и Кузьменковы из д. Устиновичи, до революции земли принадлежали владелице имения Софиевка... > > >
Ищу сведения о родственниках по фамилии Артёменко. Моя бабушка Артёменко (в замужестве Тернова) Екатерина Максимовна (1900-1998), учительница, супруга учителя Степана Ермолаевича Тернова; место рождения - деревня Трубильня. В семье было 8 братьев и сестёр. Известные имена - Мария (жила в Москве, похоронена на Северном кладбище Минска), Анна, Анастасия (?), Данила (отец Любови Даниловны Артёменко, во время войны операционной сестры фронтовых госпиталей, после войны возглавлявшей Краснопольский райотдел здравоохранения, а также работавшей секретарём Краснопольского райисполкома) ... > > >
Добрый день! Не могли бы Вы мне помочь, разыскать родственников. Деревня Мокрое Быховский район Могилевская обл. Моя бабушка, Анна Александровна Мандрик, возможно родилась или жила до замужества в этой деревне. Ее маму звали Анастасия Петровна Мандрик, но она умерла ещё 1960 году. Знаю ещё, что была тетя- Татьяна Петровна Ващенко, прожившая долгое время в этой деревне. Была в деревне ещё ребёнком, в 1988 году. Если есть хоть какая то информация, напишите.... > > >
добрый день, разыскиваю корни моих родных, пришли в Сибирь из Беларуси в начале XX-го века.Фамилия Легоньковы.... > > >
Ну, не буду Вас переубеждать: бесполезная трата времени )))... > > >
Мандрик - исконно мокрянская фамилия, но Вы почему-то написали сообщение в теме деревни Лубянка, а не Мокрое... > > >
В королевском привилее (жаловании) Ходкевичу на те земли... > > >
С родословной Галюжиных помочь могу я, пишите, что конкретно Вас интересует... > > >
Добрый вечер. У меня есть снимок памятника на кладбище в деревне Дашково, где захоронены Синкевич Егор Дмитриевич и Синкевич Ольга Федосовна.... > > >