województwo wileńskie

Przynależność administracyjna

Stare mapy województwa wileńskiego

Herb województwa wilenskiego Województwo wileńskie II Rzeczypospolitej istniało w latach 1926–1939 ze stolicą w Wilnie. Od zachodu graniczyło z terytorium Litwy, od północy z Łotwa i od wschodu z ZSRR. Od południa graniczyło z województwem nowogródzkim i w niewielkim fragmencie poludniowo-zachodnim z województwem białostockim. Województwo wileńskie miało 14 miast, 103 gminy wiejskie i dzieliło się na 8 powiatów: brasławski, dziśnieński, mołodeczański, oszmiański, postawski, święciański, wilejski, wileńsko-trocki. W 1939 r. województwo podzielono między ZSRR a Republikę Litewską.

Mapa województwa wilenskiego

Województwo wilenskie - powiaty i większe miasta i miasteczka

Historia województwa wileńskiego

12 października 1920 roku zostało ogłoszone przez Polaków powstanie tzw. Litwy Środkowej ze stolicą w Wilnie w celu oderwania od Litwy terenów przekazanych jej 27 sierpnia 1920 roku przez bolszewików. 18 kwietnia 1922 roku Litwa Środkowa została przyłączona do Polski jako Ziemia Wileńska.

Ziemia Wileńska składała się z miasta Wilna oraz powiatów wileńskiego, oszmiańskiego, święciańskiego, trockiego i brasławskiego. Równocześnie do Ziemi Wileńskiej przyłączono powiaty dziśnieński, duniłowiczowski i wilejski z sąsiedniego województwo nowogródzkiego. Pomiędzy 1923 a 1924 rokiem powiaty wileński i trocki zostały połączone w powiat wileńsko-trocki. 1 stycznia 1926 roku powiat duniłowicki przekształcono w powiat postawski. Ziemia Wileńska była ostatnim obszarem II RP który otrzymał status województwa. Doszło do tego dopiero 20 stycznia 1926 roku, kiedy przekształcono ją w województwo wileńskie.

Ludność

Ziemia wileńska charakteryzowała się niskim rozwojem ekonomicznym, małą gęstością zaludnienia, dużym stopniem zniszczeń powojennych, nieurodzajnymi glebami i słabo rozwiniętą siecią komunikacyjna. Bardzo słabo był również rozwinięty przemysł koncentrujący się wokół głównego bogactwa, jakim było drewno. Były to ziemie zniszczone długim okresem zaboru rosyjskiego, I wojna światowa oraz wojna polsko-bolszewicka w 1920 r.

W 1921 r. województwo wileńskie liczyło l 005 565 osób, co dawało gęstość zaludnienia wynoszącą 34,5 mieszkańców na l km2. Zamieszkane było w większości przez Polaków (59,7%) i Białorusinów (22,7%) z niewielką domieszką Żydów, Litwinów, Rosjan i Karaimów. Co do stosunków wyznaniowych 62,5% było wyznania rzymskokatolickiego, 25,4% prawosławnego, 8,7% mojżeszowego, 3,4% przypada na inne wyznania.

Większość ziemi znajdowała się w rękach Polaków, choć trudno tu jednoznacznie stwierdzić czy byli to w przewadze Polacy etniczni, czy też Litwini związani z polską kulturą. Zasadnicza bowiem część właścicieli ziemskich na Wileńszyźnie wywodziła swoje korzenie z kniaziów bądź szlachty litewskiej i litewsko-ruskiej. Należeli do nich Czetwertyńscy, Druccy, Giedroyciowie, Ogińscy, Puzynowie, Sanguszkowie, Świrscy, Mirscy, Radziwiłłowie, Sapiehowie, Sołtanowie, Tyszkiewiczowie, Domeykowie, Jundziłłowie, Mineykowie, Montwiłlowie, Olechnowiczowie czy Tołłoczkowie. Do rodzin pochodzenia niemieckiego zaliczali się natomiast: Broel-Platerowie, Plater-Zyberkowie, Manteufflowie, Puttkamerowie, Romerowie czy Tyzenhauzowie. Korzenie włoskie posiadał ród Scipio del Campo, Munauzzich, Badenich, a tatarskie Oleszkiewiczów, Kryczyńskich, Półtorzyckich, Jakubowskich.

Wedlug
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej.
Województwo Wileńskie na obszarze Republiki Białorusi
DiG, Warszawa, 2007

Wiadomości:

Лопашинский Александр Михайлович- данные о рождении
... > > >
Mój dziadek Kazimierz Gajewski był właścicielem Sosońszczyzny do 1941 r.potem został zaaresztowany przez NKWD i prawdopodobnie zginął pod Głębokiem.Babcia Stefania Gajewska z domu Rzeczycka wraz 5-tką dzieci;Aliną ,Heleną/moją Mamą/,Marysią ,Władkiem i Jankiem zostali zesłani na Sybir.
... > > >
Looking for members of Bortko (Bortka) family from Sakowicze town (village) in Wilno vovodship
Many members came to New York in 1910 to 1914 area. All stayed in house in Brooklyn New York

Jozefa Bortka - My Grandmother father listed as Jan Bortko

Adam Bortko married to Pauline

Thanks in advance

Robert Mitchell
rm1@juno.com... > > >
Здравствуйте. Сделали оплату для премиум аккаунта. Но к сожалению, не можем зайти в платную версию. ... > > >
> > >
Здравствуйте, пан Станислав!Моя мама родом из Тридан, ее родители (мои бабушка и дедушка Чернявские)уже умерли, но дом остался и мы до сих пор туда ездем летом. Нам очень дорого это место. Предположительно знаем, где стоял Ваш дом. Если Вас еще интересует, можем прислать фото и с удовольствием ответим на Ваши вопросы.
С уважением, Мария
Минск... > > >
Добрый день! Хотела бы получить любую информацию о своих родственниках,которые проживали в деревне Заборье Витебской области Глубокского района Плисского сельсовета. Мой дед Лешкевич Ян (Иван) Викторович, его отец Лешкевич Виктор, мать Анеля. Буду ждать любую информацию. Спасибо.... > > >
W latach 1939-1945 na stacji kolejowej Zahacie pracował mój dziadek Stanisław Grzymała ur. 27.09.1901r w Stawiskach powiat Kolno.... > > >
Я. Ходасевич Александр Иванович ищу родственников: прадеда Стефана Ходасевича, жившего в посёлке
Ходасы (Ходосы) возможно Вилейского уезда (района), примерно 1825...1834 г.г.р., деда Игнатия Стефанова Ходасвеича 1869 г.р., у которого была сестра Ирина 1859 г.р. и братья Лукаш и Андрей.
Дед Игнатий после венчания в Свято Воскресенском соборе г. Борисова жил с женой Анной Михайловой Мартиновой на хуторе Шилин Борисовского уезда до смерти в 1954 г.... > > >
Ищу информацию о дедушке Баран Петр Венедиктович, родившемся в 1894 г в деревне Климонты.... > > >