agrotown Gayna

2013-06-27 Уладзімір Гваздзецкі

Пасяленне на месцы сяла Гайна з'явілася прыблізна ў 9-10 стагоддзі. Тады яно называлася Айна таму, што было ў вытоках аднаго з двух ручаёў, якія ўтваралі раку Айна. Пазней Айна была цэнтрам Айненскага староства і Айненскай воласці. Тут было перакрыжаванне двух дарог. Адна дарога ішла з Родзевіч на аколіцу Дамашы, а другая-- з Лагойска на сяло Корань. Гэта перакрыжаванне існуе і цянер, тут цэнтр сяла з невялікай плошчай. Калі ў 1386 годзе вялікага князя Ягайла выбралі каралём Польшы, то ён гэтыя землі, як і Логожскую воласць, перадаў свайму малодшаму брату, князю Свідрыгайла, як вотчынныя землі вялікіх князёў ВКЛ. Праўда таму прыйшлося ўступіць іх вялікаму князю Вітаўту ў 1392 годзе, хаця фактычна князь Вітаўт прыйшоў да ўлады ў 1391 годзе з дапамогай татар, прыхільнікаў хана Тахтамыша. Тады самыя знатныя татарскія роды князь Вітаўт пасяліў на Лагойшчыне. У 1398 годзе вялікі князь Вітаўт на заходнім беразе ручая, супраць сяла Айна пабудаваў сяло Юрздыка і адзін з першых у ВКЛ касцёлаў. Пазней сяло Айна называюць Гайнай. Пасля 1793 года, калі адбыўся Другі падзел Рэчы Паспалітай і нашы землі акупіравала Расійская імперыя, то Гайну называюць Старой Гайнай, а Гаенскую Юрздыку называюць Новай Гайнай. Цяпер Старая Гайна і Новая Гайна маюць агульную назву -- Гайна. Цікава, але як паўтысячы гадоў назад сяло Гайна і сяло Юрздыка раздзяляў ручай з балоцістымі берагамі, гэта каля 300 метраў, так і цяпер гэтыя тры сотні метраў раздзяляюць іх, хаця лічыцца, што гэта адно сяло.
Гадоў сорак назад ад пажылых людзей сяла можна было пачуць, што там, дзе цяпер знаходзіцца сельмаг, то ў далёкія часы стаяла царква. Была Гайна і мястэчкам.