Калі ў некатарых з'явілася цікаўнасць да гэтага маёнтка, то зразумела, што патрэбна людзям дапамагчы глыбей заглянуць у гісторыю, тым больш, што ён быў размешчаны у цікаўным месцы. Пачнём з таго, што маёнтак і сяло Акулічы, з'явіліся на месцы галоўнага зямельнага надзела гаспадарскага баярына Гайненскага староства. Верагодней усяго гаспадар надзела паходзіў з тых татар Тахтамыша, якіх вялікі князь Вітаўт пасяліў на Лагойшчыне, у сваіх вотчынных землях. Тут яшчэ з часоў вялікага князя Вітаўта татары надзялялісь маёнткамі і зямлёй пры ўмове, што яны будуць служыць у асобных татарскіх харугвях (падраздзяленнях). Прозвішча Акулічы з'явілася ў пачатку XVI стагоддзя таму, што прынялі ў гэты час рашэнне ўвесці ў ўжыванне прозвішча, каб облегчыць улік ваеннаслужылых і збор падаткаў. Ды і ў час вядзення баявых дзеянняў цяпер было зручней аддаваць прыказы, а то калі ў камандзіраў некалькіх падраздзяленняў аднолькавыя імёнь, то была цяжка растлумачыць ім, што і каму выконваць. Прозвішча сваё Акулічы атрымалі ў касцёле ў Заельніку, гэта каля кіламетра ад маёнтка. Гэта быў не проста касцёл, а навучальны цэнтр для татар, якія згадзіліся служыць у асобых татарскіх харугвях. У кнізе "Памяць" Лагойскага раёна чытаем: "У 1560 г. ўспамінаюцца таксама "гаспадарскія баяры Гайненскага староства" Васіль Мацеевіч,. Яўцюх Дзмітрыевіч, Іван Акуліч і Герасім Станкавіч, якія валодалі невялічкімі надзеламі ў маёнтку Сліжын". Атрымліваецца, што акрамя аснаўнага надзела баяры маглі мець невялікі надзел і ў іншым месцы. Месца службы гаспадарскіх баяр залежыла толькі ад вялікага князя, кіраўніка дзяржавай.
2018-03-04 Уладзімір Гваздзецкі