województwo poleskie

Przynależność administracyjna

Historia

Międzywojenne województwo poleskie zajmowało zachodnią część krainy geograficznej zwanej Polesiem. W czasach historycznych Polesie było początkowo pod władzą książąt kijowskich, a po rozpadzie Rusi Kijowskiej rządzili nim różni dzielnicowi kniaziowie. Przechodząc z rąk do rąk, kraina ta została w końcu podbita przez Litwinów i na całe wieki weszła w skład Wielkiego Księstwa Litewskiego. Na mocy przystąpienia Wielkiego Księstwa Litewskiego do Rzeczypospolitej, Polesie stało się jej nieodłączną częścią aż do rozbiorów, kiedy weszło do imperium rosyjskiego i tak już pozostało do odzyskania niepodległości w 1918r.

Herb województwa poleskiegoMiędzywojenne województwo poleskie zajmowało około 3/5 obszaru dawnego województwa brzesko-litewskiego utworzonego w 1569 ze stolicą w Brześciu Litewskim. Reszta składała się z części historycznego Wołynia oraz początkowo, z powiatów baranowickiego, nieświeskiego i stołpeckiego wcielonych następnie do województwa nowogródzkiego. W 1931 odłączono od województwa powiat sarneński i wcielono go do województwa wołyńskiego. W 1939 r. w skład województwa poleskiego wchodziło dziewięć powiatów: brzeski, drohiczyński, kobryński, kosowski, koszyrski, łuniniecki, piński, prużański i stoliński. Stolicą województwa był Brześć n/Bugiem.

Mapa województwa poleskiego

Województwo poleskie - powiaty i większe miasta i miasteczka

17 września 1939 r. województwo przestało być częścią Rzeczypospolitej. Obecnie obłast brzeska Republiki Białoruś pokrywa się terytorialnie mniej więcej z obszarem województwa poleskiego, z wyjątkiem powiatu koszyrskiego, który znalazł się na terytorium Ukrainy i dodanego powiatu baranowickiego.

Ludność

Województwo poleskie było jednym z najsłabiej zindustrializowanych i zurbanizowanych województw przedwojennej Polski. Na 15 miast i 31 miasteczek tylko kilka spełniało faktycznie funkcje miejską (Brześć, Pińsk, Prużana, Kobryń, Stolin, Dawidgródek). Pozostałe były raczej osadami miejskimi lub dużymi wsiami.

Dane pochodzące z powszechnego spisu ludności przeprowadzonego we wrześniu 1921 r. podają, że ludność Polesia wynosiła wówczas 888 898 mieszkańców, co statystycznie stanowiło 20,8 mieszkańców na l km2. Spis przeprowadzony w grudniu 1931 r. wykazał, że województwo zamieszkiwało już 1 134 538 mieszkańców.

Spis z roku 1921 podaje, że województwo poleskie według narodowości składa się z 24,3% Polaków, 17,8% Rusinów, 10,4% Żydów oraz 42,5% Białorusinów z nieznaczącym procentowo dodatkiem ludności pochodzenia niemieckiego i litewskiego. (Przypuszcza się, że informacje dotyczące procentu ludności polskiej nie są dokładne i prawdopodobnie zostały zawyżone).

Historia osadnictwa polskiego na ziemi poleskiej sięga czasów królowej Bony, która w byłym księstwie pińskim i kobryńskim prowadziła osadnictwo szlachty, głównie mazowieckiej i wielkopolskiej. Od tego też czasu datują się wpływy kultury polskiej, a jednocześnie wpływ katolicyzmu. Spolonizowała się również szlachta litewska i litewsko-ruska. Wywodzili się z niej Czartoryscy, Czetwertyńscy, Druccy-Lubeccy, Ogińscy, Puzynowie, Sanguszkowie, Radziwiłłowie czy Sapiehowie. Z Polesia pochodzili Kościuszko i Traugutt, minister skarbu książę Drucki-Lubecki, senator Roman Skirmuntt, rektor Uniwersytetu Wileńskiego Józef Twardowski, pisarze Eliza Orzeszkowa, Władysław Syrokomla, Józef Ignacy Kraszewski, Maria Rodziewiczówna i wielu innych.

Od 1919 r. rozpoczął się kolejny etap umacniania polskości na terenie Polesia. Służyły temu między innymi akcje kolonizacyjne. Koloniści przybywali najczęściej z województw łódzkiego, kieleckiego, krakowskiego, rzadziej ze Śląska i Wielkopolski.

Według
Zabytkowe cmentarze na Kresach Wschodnich Drugiej Rzeczpospolitej:
województwo poleskie na obszarze Republiki Białoruś,
Warszawa 2000, Oficyna Wydawnicza GRAKO Łódź

Wiadomości:

Ищу метрические книги Лунинца и Давид-городка... > > >
Елене Лапыцько: Елена, прочитала случайно Ваше сообщение. Моя бабушка - двоюродная сестра Мани Барай,моя бабушка 1928 года рождения. Маня Барай была дочкой тети Насти. Фамилия тети Насти по мужу была Денис (или Диниц?)
Папа моей бабушки был родом из Рожана, там жили его родители Жижко. Если это Вам что-то говорит, пишите. Дедушка папы моей бабушки был Матвей Жижко, отчество не помним. Имя его жены нам неизвестно. ... > > >
planuję wycieczkę do Marcinowa koło Drohiczyna ,chce odwiedzić miejsce skąd pochodzi moja rodzina,może jakieś akty urodzin i chrztu.Proszę o pomoc.... > > >
Poszukuję krewnych z tego regionu nazwisko rodowe WIĘCKIEWICZ mòj tel to 504738050 POLSKA.... > > >
Dzień dobry. Nazywam się Julieta Kapusta i szukam informacji o moim pradziadku urodzonym w Polsce w 1887 roku, zwanym Jakob Simón Kapusta (jego rodzice Sara Piker i León Kapusta). Ożenił się z moją prababką Fraidlą Fuks (córką Carlosa Fuksa i Sarą Mainer) i mieli troje dzieci. W 1930 roku Jakub udał się do Argentyny, aw 1932 roku zrobił to Fraidla. Jeśli mógłbyś podać mi informacje lub e-mail, w którym mogę to zrobić, byłbym bardzo wdzięczny. Wszelkie pytania, nie wahaj się do mnie napisać. Dziękuję bardzo

... > > >
www.kami.net.pl -> Baza Miejscowości Kresowych... > > >
Здравствуйте!Ищу родственника Чуб Яким, проживал до Второй мировой войны в деревне Речица, гмина Морочное, Пинский повет. Потом связь оборвалась. Но мы его помним и ищем! Может есть какая-то архивная информация или есть его потомки. Я с Украины, Тернопольская обл. Борщевский район. Буду очень рада любой информации! Заранее благодарна! С уважением, Дарья Сенькив. ... > > >
Dzień dobry! Wiem, co folwarku czabajowka już niestety nie ma... > > >
Добрый день! Я потомок переселенцев в Вакорино Тюменской области. Думаю что с Рожковки предки прибыли в конце 19 века, или с Больших селищ. С фамилией Кисляк сейчас живут в деревне?... > > >
Дубин Антон Маркович... > > >