Гісторыя
Магілёўская губерня Расійскай Імперыі існавала ў 1772-1919. Адміністрацыйным цэнтрам з’яўляўся горад Магілёў. Губерня была ўтворана пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай ў 1772. Уключала Аршанскую, Магілёўскую, Мсціслаўскую і Рагачоўскую правінцыі. У 1777 губерня была падзелена на 12 паветаў: Аршанскі, Бабінавіцкі, Беліцкі, Клімавіцкі, Копыскі, Магілёўскі, Мсціслаўскі, Рагачоўскі, Сенненскі, Старабыхаўскі, Чавускі і Чэрыкаўскі. У 1778 перайменавана ў Магілёўскае намесніцтва, якое ў 1796 было скасавана, а паветы ўвайшлі ў склад Беларускай губерні з цэнтрам у Віцебску.
Межы паветаў Магілёўскай губерні, пачатак ХХ ст.
Магілёўская губерня адноўлена ў 1802 у складзе ранейшых 12 паветаў, падзеленых на 39 станаў і 147 валасцей. Межавала на захадзе з Мінскай губерняй, на усходзе – з Смаленскай, на поўдні – з Чарнігаўскай, на поўначы – з Віцебскай губерняй. У 1840 Бабінавіцкі павет быў скасаваны і далучаны да Аршанскага, у 1852 Беліцкі павет перайменаваны ў Гомельскі павет, Старабыхаўскі ў Быхаўскі. У 1861 Копыскі павет быў скасаваны, а яго тэрыторыя падзелена паміж паветамі Сенненскім, Аршанскім і новаствораным Горацкім, да якога таксама была далучана частка Аршанскага павета. З верасня 1917 Магілёўская губерня ў складзе Заходняй вобласці, уваходзіла ў склад БНР, абвешчанай у сакавіку 1918, са студзеня 1919 у БССР, з лютага ў РСФСР. 11.7.1919 Магілёўская губерня скасавана, 9 яе паветаў увайшлі ў Гомельскую губерню, Мсціслаўскі павет перададзены Смаленскай, а Сенненскі - Віцебскай губерні.
Насельніцтва Магілёўскай губерні
У 1865 годдзе царскім указам 37,7 тыс дробнай беларускай шляхты Магілёўскай губерні, т.зв. адзінадворцаў былі далучаны да сялянскага саслоўя. Былая шляхта дзялілася на 2 групы: усходнюю, у якую ў асноўным уваходзіла праваслаўная шляхта (19,5 тыс праваслаўных і 6 тыс католікаў, якія сяліліся над Сожжу), і заходнюю, каталіцкую (10,5 тыс католікаў і 1,7 тыс праваслаўных, якія сяліліся над ракой Друць).
Паводле перапісу 1897 насельніцтва Магілёўскай губерні складала 1 686 700 тысяч чалавек. Паводле саслоўнага падзелу: дваран 27,7 тысяч, духавенства 6,4 тысяч, купцоў 3,5 тысяч, мяшчан 291,8 тысяч, сялян 1351,5 тысячы. Паводле веравызнання: праваслаўных - 1402,2 тысяч, старавераў - 23,3 тысяч, католікаў - 50,1 тысяч, пратэстантаў - 6,9 тысяч, іудзеяў - 203,9 тысяч, мусульман - 184 чалавек. Пісьменнага насельніцтва ў Магілёўскай губерні 16,9%, у гарадах 45%. У 1884 годдзе 2 гімназіі, 2 прагімназіі, земляробчае і рамеснае вучылішчы ў Горках, чыгуначнае ў Гомелі.
Губерня ўваходзіла ў Магілёўскую праваслаўную і Магілёўскую каталіцкую епархіі. У канцы 19 стагоддзя налічвалася 804 праваслаўнай царквы, 6 мужчынскіх і 5 жаночых манастыроў, 30 касцёлаў, 2 лютэранскія кірхі, 29 адзінаверскіх цэркваў і стараверскіх малітоўных дамоў, 340 сінагог і яўрэйскіх малітоўных дамоў.
Па тэрыторыі Магілёўскай губерні ў канцы 19 стагоддзя праходзілі чыгункі Маскоўска-Брэсцкая, Лібава-Роменская, Арлоўска-Віцебская, Гомельска-Бранская, пераважалі вінакурныя заводы, сяляне займаліся саматужнымі промысламі.
Паведамленні
Здравствуйте, Ищу своих предков Башаровых с Яновки, буду рад если кто-то отклинется, родственников много, ищу хоть кого, кто обладает какой либо информацией. mgodx04@gmail.com. Телеграмм @mgodx... > > >
Ищу родственников Козловский Архип Егорович... > > >
Есть здесь, в данном сообществе, кто работает в архиве, с документами по Рогачёвскому уезду, Кормянской волости, дер. Сырск. Нужна помощь в поисках... > > >
Хотелось бы узнать о предках. Бабушка, Супореко Ольга Самуиловна 1925-1926 года рождения, родом из этого поселения... > > >
Здравствуйте. Также ищу Ивановых из Гродяк. Недавно там побывал на кладбище и сфотографировал памятники. Могу Вам скинуть.... > > >
Интересует история рода Козырицких, проживающих в данной деревне... > > >
Здравствуйте! Интересуют метрические книги православного прихода... и далее по тексту аннотации. С уважением Антохин Н.Д.... > > >
Доброго времени суток. Мои предки переселились из дер.Сырск в Томскую губернию в 1908 году. Шугаев Степан Филиппович 1860 года рождения и Максименко Кондрат Савельевич 1835 г. р. Где, в каких архивах можно поискать о них информацию, о их периоде жизни в Могилёвской губернии. Шугаев Савелий Степанович погиб на Первой мировой, был призван уже из Сибири... > > >
Ищу родственников Инессы Кашинской. Могилёв, 1947 год
Ищу сведения о биологических родственниках моей матери — Инессы Ивановны Конрад, 10.10.1947 г.р.
По архивной справке Государственного архива Могилёвской области, 29.11.1947 она поступила в Могилёвский Дом ребёнка как Инесса Кашинская, в возрасте 1 месяц 15 дней, с отметкой «подкинута». Сведения о родителях при поступлении были неизвестны.
В 1991 году архив ЗАГС Могилёвской области с... > > >
2026-09-13 Скоробогатов Владислав Волоськовня Большая, вёска (Клімавіцкі павет)